Fiber lazer kesim makinelerinde lazer kafası sacın 1 milimetre üzerinde asılı kalır. Böylece sac yüzeyinde pürüzsüzce kayar. Bu kusursuz hareketi sağlayan şey, bakır nozül ile sac arasındaki görünmez “elektriksel alandır” (Kapasitans). BCS100 Yükseklik Kontrolörü bu alanı sürekli ölçer. Ardından Z eksenini anlık olarak yönetir.

Ancak bazı durumlarda bu elektriksel alanın dengesi bozulur. Örneğin nozül değiştirdiğinizde veya seramik halkayı yenilediğinizde denge şaşar. Ayrıca atölyenin sıcaklığı dramatik şekilde değişirse aynı sorunu yaşarsınız. İşte tam bu noktada makineye “yeni parçaları ve mesafeyi öğren” demeniz gerekir. Bu hayati işleme Kapasitans Kalibrasyonu (Capacitance Calibration) diyoruz.

Eğer kalibrasyonu yanlış yaparsanız makine sacı havada zanneder. Hatta lazer kafası doğrudan saca çakılır. Gelin, bu işlemi ENUM LAZER mühendislik hassasiyetiyle adım adım uygulayalım.

1. Kalibrasyon Öncesi Hayati Hazırlıklar

Kalibrasyon işlemine geçmeden önce fiziksel şartları kusursuz hale getirmelisiniz. Çünkü hatalı kalibrasyonların %90’ı eksik hazırlıklardan kaynaklanır. Bu nedenle şu adımları mutlaka izleyin:

Temizlik Şarttır: Bakır nozülün ucunu tertemiz yapın. Üzerinde cüruf veya yanık lekeleri bırakmayın. Aksi takdirde BCS100 bu cürufları “sac” olarak algılar. Sonuçta kalibrasyon işlemi baştan hatalı çıkar.
Seramik Halka (Ceramic Ring) Sıkılığı: Seramik halkanın yivlerini kesim kafasına tam oturtun. Daha sonra halkayı elle tatlı-sert şekilde sıkın. Gevşek bir seramik kapasitans sinyalini anlık olarak keser. Bu yüzden Z ekseni saca aniden kafa atar.
Doğru Zemin Seçimi: Lazer kafasını manuel olarak hareket ettirin. Kafayı sacın üzerinde hiç kesilmemiş, dümdüz ve passız bir bölgeye getirin. Ayrıca bu bölgenin esnememesi gerekir. Kesinlikle ızgara boşluğunda veya kesik bir deliğin üzerinde kalibrasyon yapmayın.

2. BCS100 Menüsüne Giriş ve Kalibrasyonu Başlatma

Öncelikle lazer kafasını sacın düz bir bölgesine getirin. Kafayı sacdan yaklaşık 2 ila 5 santimetre yukarıda konumlandırın. Ardından şu adımları sırasıyla izleyin:

CypCut ana ekranını açın. Üst veya sağ menüdeki “BCS100” ikonuna tıklayın. (Alternatif olarak makinenizdeki fiziksel BCS100 kumandasının ekranına bakabilirsiniz).
BCS100 ana menüsüne girin. Oradan “F2” (Calibration) tuşuna basın.
Açılan menüde genellikle 1 numaralı seçeneği göreceksiniz. Bu seçenek olan “1. Capacitance Calibration” (veya Float Head Calibration) satırına tıklayın. İsterseniz klavyeden doğrudan 1 tuşuna da basabilirsiniz.
Sistem ekranda sizden bir onay isteyecektir. Güvenlik için sacın altında parça olmadığından emin olun. Son olarak “Enter” tuşuna basarak işlemi başlatın.

3. Kalibrasyon Anında Neler Olur? (Fiziksel Süreç)

Enter tuşuna bastığınız an makine otonom bir sürece girer. Cihaz sırasıyla şu fiziksel hareketleri gerçekleştirir:

Lazer kafası orta hızda aşağı doğru inmeye başlar.
Nozül ucu saca fiziksel olarak hafifçe temas eder. Başka bir deyişle saca dokunur.
Bu dokunma anında elektriksel bir devre tamamlanır. Böylece sistem “Sıfır noktasını buldum” mesajını algılar.
Temasın hemen ardından kafa yavaşça yukarı doğru kalkmaya başlar.
Yukarı kalkarken cihaz sürekli ölçüm yapar. Her milimetrede sac ile arasındaki kapasitans değişimini hafızasına kaydeder. Sonuç olarak matematiksel bir “Kapasitans Eğrisi” (Curve) oluşturur.
İşlem bittiğinde kafa güvenli bir mesafeye çekilir. Son olarak ekranda bir grafik eğrisi belirir.

Ölümcül Operatör Hatası (İnsan Kapasitansı): Makine kalibrasyon yaparken operatörler bazen büyük bir hata yapar. Sac hareket etmesin diye elleriyle saca bastırırlar. Hatta bazen saca tamamen yaslanırlar. Oysa insan vücudu devasa bir kapasitördür! Saca dokunduğunuz an makinenin tüm elektriksel ölçümünü bozarsınız. Böylece sisteme sahte bir veri yüklersiniz. Bu nedenle kalibrasyon esnasında saca veya makineye KESİNLİKLE DOKUNMAYIN.

4. Sonuçların Okunması (Teşhis ve Kalite)

İşlem bittikten sonra BCS100 ekranında bir sonuç raporu belirir. Aslında bu rapor sisteminizin mekanik ve elektriksel röntgenidir. Çıkan sonuçları şu şekilde okumalısınız:

Result: Excellent (Mükemmel): Sisteminizde hiçbir sorun yok. Sensör, kablolar, seramik ve nozül kusursuz şekilde haberleşiyor. Gönül rahatlığıyla kesime başlayabilirsiniz.
Result: Good (İyi): Devrede ufak elektriksel parazitler var. Örneğin nozül hafif kirli olabilir. Belki de RF kablosu biraz yıpranmıştır. Ancak makine bu verilerle yine de güvenli kesim yapabilir.
Result: Poor (Zayıf) / Failed (Başarısız): Kesinlikle kesime başlamayın! Çünkü lazer kafası saca çarpacaktır. Hemen donanımları kontrol edin.

“Smoothness” (Pürüzsüzlük) Değeri Ne Anlama Gelir? Sonuç ekranında ayrıca “Smoothness” veya “Stability” değerini göreceksiniz. Bu değer normalde %98 veya %99 seviyelerinde olmalıdır. Ancak bu değer %90’ın altındaysa büyük bir sorun vardır. Zaten bu durumda grafik çizgisi de tırtıklı ve dalgalı görünür. Bu tablo devrede ciddi bir parazit (Interference) olduğunu kanıtlar. Sorunun kaynağı genellikle kırık bir seramik halkadır. Bazen de üstteki ince siyah RF (SMA) kablosu ezilmiş olabilir. Ayrıca makinenin topraklama (GND) hattının kopması da bu hataya yol açar.

5. Kalibrasyon İşlemini Kaydetme ve Çıkış

Eğer kalibrasyon sonucu “Excellent” veya “Good” çıktıysa veriyi mutlaka makinenin beynine kaydetmelisiniz. Bunun için “Enter” (veya Save) tuşuna basın. Kayıt işleminden sonra “ESC” tuşunu kullanarak ana ekrana (Run ekranına) dönün.

Kritik Not: Kalibrasyon bittikten sonra sonucu kaydetmeden ESC ile çıkarsanız çok büyük bir hata yaparsınız. Makine eski ve hatalı verilerle çalışmaya devam eder. Sonuç olarak kafa saca sürter. Bu nedenle işlemi daima Enter ile kaydedin.

Sonuç: Ne Zaman Kalibrasyon Yapmalıyız?

Bir fiber lazer makinesinde düzenli kalibrasyon yapmak hayati önem taşır. Her vardiya başlangıcında bu işlemi mutlaka tekrarlayın. Ayrıca her farklı nozül (çap veya tip) taktığınızda sistemi yeniden kalibre edin. Seramik halkayı temizlediğinizde veya değiştirdiğinizde de bu işlemi unutmayın. Bununla birlikte makineye kazara bir çarpma (Collision) yaşandığında BCS100 kalibrasyonu yapmanız tamamen zorunludur.

Bu işlem sadece 15 saniyenizi alır. Ancak bu kısacık işlem sayesinde binlerce dolarlık odak merceklerini (Focus lens) korursunuz. Üstelik pahalı kesim kafası gövdesini yanmaktan kurtarırsınız. Kısacası kalibrasyon, makinenizin en hayati savunma mekanizmasıdır.